Ilustracja rachunku za prąd podzielonego na składniki: energia, dystrybucja, opłaty i podatki.

Ceny prądu w Polsce. Z czego naprawdę składa się rachunek?

Rachunek za prąd wygląda jak prosta informacja: tyle kilowatogodzin, taka cena, tyle do zapłaty. W praktyce to układanka złożona z kilku warstw: ceny samej energii, kosztu jej dostarczenia, opłat systemowych, podatków i czasem dodatkowych usług, których wiele osób nawet nie pamięta, że je ma. Dlatego hasło „cena prądu” bywa mylące. Gdy politycy mówią o mrożeniu ceny energii, często chodzi tylko o jeden składnik rachu

Czytaj dalej
Pasażer sprawdza drożejące bilety lotnicze na ekranie, w tle samolot i symbole kosztów paliwa, emisji CO2 oraz bagażu.

Koniec ery taniego latania? Dlaczego bilety lotnicze są coraz droższe

Jeszcze niedawno „tani lot” oznaczał weekend w Mediolanie za mniej niż kolację w centrum dużego miasta. Dziś takie okazje wciąż się zdarzają, ale coraz częściej przypominają polowanie: trzeba mieć elastyczne daty, mały bagaż, szybki refleks i sporo szczęścia. Ceny biletów nie rosną dlatego, że jedna linia nagle postanowiła „zarabiać więcej”. Za droższym lataniem stoi kilka nakładających się procesów: paliwo, problemy

Czytaj dalej
Ilustracja przedstawiająca smartfon z tanimi zakupami online, paczki z Chin i polski sklep internetowy symbolizujący konkurencję Temu i Shein z lokalnym e-commerce.

Temu i Shein kontra polski e-commerce. Niska cena, wielka skala i pytanie, kto naprawdę płaci rachunek

Jeszcze kilka lat temu zakupy z Chin kojarzyły się z czekaniem, ryzykiem i stronami, które wyglądały jak internetowy bazar. Dziś Temu i Shein są w telefonach milionów Europejczyków. Obiecują bardzo niskie ceny, ciągłe promocje i dostawę, która często wygląda na darmową. Dla klientów to wygodne. Dla polskich sklepów internetowych — coraz większy problem. Nie chodzi tylko o to, że ktoś sprzedaje taniej. Chodzi o cały m

Czytaj dalej
Osoba stojąca przed nowymi blokami i wykresem rosnących cen mieszkań, symbolizująca trudność zakupu mieszkania i wysokie raty kredytu.

Dlaczego mieszkań nie da się kupić? Kredyt 0%, ceny i rynek, który uciekł wielu ludziom

Mieszkanie miało być najbardziej zwyczajnym planem dorosłego życia: praca, kredyt, własny kąt. Dziś dla wielu osób brzmi to jak wspomnienie z innej epoki. Ceny rosły szybciej niż poczucie bezpieczeństwa, raty kredytów przez lata były wysokie, a kolejne rządowe programy zamiast kończyć spór, często go zaostrzały. Hasło „kredyt 0%” stało się symbolem tej kłótni. Dla jednych to konieczna pomoc dla ludzi wypchniętych z r

Czytaj dalej
Ilustracja pustego biura studia gier z monitorami, wykresami i akcentami niebieskiego, symbolizująca kryzys i zwolnienia w gamedevie.

Branża gier zarabia miliardy i zwalnia tysiące ludzi. Co właściwie stało się z gamedevem?

Branża gier wygląda z zewnątrz jak jeden z najpewniejszych sektorów rozrywki. Miliardy dolarów przychodów, premiery większe niż filmowe blockbustery, globalne marki, miliony graczy online. A jednak od 2023 roku przez gamedev przechodzi fala zwolnień, zamykanych studiów i kasowanych projektów. To nie jest jedna awaria ani jeden winny. To raczej zderzenie kilku procesów naraz: firm, które za mocno urosły w pandemii; dr

Czytaj dalej
Ilustracja symbolizująca giełdę kryptowalut, nadzór finansowy, cyfrowe portfele i dokumenty regulacyjne KNF.

Zondacrypto, KNF i afery giełd kryptowalutowych. O co tu właściwie chodzi?

Zondacrypto to marka, która dla wielu polskich użytkowników była synonimem „lokalnej” giełdy kryptowalut. Wcześniej działała jako BitBay, później przeniosła działalność za granicę, zmieniła nazwę i budowała wizerunek dużego europejskiego gracza. Dziś wokół niej narosły pytania o wypłaty, rezerwy, odpowiedzialność dawnych i obecnych władz oraz realną ochronę klientów. Sprawa jest głośna także dlatego, że dotyka szersz

Czytaj dalej
Ilustracja promu Jan Heweliusz na wzburzonym Bałtyku podczas nocnego sztormu.

Katastrofa promu Heweliusz. Prawda o największej polskiej tragedii morskiej

Prom „Jan Heweliusz” wypłynął ze Świnoujścia do Ystad w nocy z 13 na 14 stycznia 1993 roku. Kilka godzin później, u wybrzeży Rugii, znalazł się w środku huraganowego sztormu. Przechył narastał tak szybko, że nie udało się skutecznie opuścić szalup. Ocalało tylko dziewięciu członków załogi. Przez lata opowieść o Heweliuszu sprowadzano do jednego zdania: prom przegrał z żywiołem. To jednak tylko część prawdy. W tle był

Czytaj dalej
Ilustracja przedstawiająca starzejące się społeczeństwo, pracowników i wykres demograficzny jako symbol pytania o przyszłość emerytur w Polsce.

Zapaść demograficzna w Polsce. Kto zarobi na nasze emerytury?

Polska demografia przestała być odległym wykresem z raportu. To już rachunek, który zaczyna widać w szkołach, szpitalach, firmach, samorządach i w prognozach ZUS. Rodzi się coraz mniej dzieci, społeczeństwo się starzeje, a liczba osób pracujących będzie coraz ważniejsza dla stabilności emerytur. Najważniejsze: to nie znaczy, że „ZUS zaraz zbankrutuje” albo że emerytury przestaną być wypłacane. ZUS i państwo mówią wpr

Czytaj dalej
Ilustracja przedstawiająca traktor na tle pól, dokumentów unijnych i symbolicznej granicy handlowej, nawiązująca do protestów rolników przeciw Zielonemu Ładowi.

Zielony Ład i strajki rolników: o co naprawdę poszło?

Traktory na drogach, blokady granic, transparenty przeciw Brukseli i hasła o „końcu polskiego rolnictwa”. Protesty rolników wyglądały jak bunt przeciw jednemu projektowi: Europejskiemu Zielonemu Ładowi. W rzeczywistości sprawa była bardziej złożona. Zielony Ład stał się symbolem frustracji, ale pod spodem były konkretne problemy: spadek opłacalności produkcji, biurokracja, wymogi dopłat, import z Ukrainy, nierówna ko

Czytaj dalej
Ilustracja przedstawiająca abstrakcyjny ekran z wynikami wyszukiwania, feedem społecznościowym, reklamami i algorytmicznymi rekomendacjami.

Enshittification. Dlaczego Google i Facebook wydają się coraz gorsze?

Internet miał skracać drogę: do informacji, znajomych, wiadomości, zakupów, rozrywki. A jednak wielu użytkowników ma dziś poczucie, że musi przebijać się przez reklamy, sponsorowane wyniki, treści znikąd, SEO-śmieci, boty, clickbait i funkcje, o które nikt nie prosił. Cory Doctorow nazwał ten proces „enshittification”. Brzydkie słowo, ale wyjątkowo pojemne. Opisuje moment, w którym platforma przestaje być narzędziem

Czytaj dalej